banner198

banner327

banner197

banner326

Döviz krizi yayıncılık sektörünü vurdu: Üretim durma noktasına geldi

Dolar/TL kurundaki sert dalgalanma yayıncılık endüstrisini de vurdu. Girdilerin büyük çoğunlukla ithal kalemlerden oluştuğu yayıncılık sektörü, uzun yıllardır döviz kurlarındaki  yükseliş sebebiyle büyük maliyet artışına katlanıyordu. Son sert artışlar ise sektördeki ticari faaliyeti durma noktasına getirdi.

EKONOMİ 24.11.2021, 20:21
35
Döviz krizi yayıncılık sektörünü vurdu: Üretim durma noktasına geldi

Merkez Bankası’nın faiz indirme hamlesinin ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın bu politikayı destekleyen konuşmalarının ardından sıçrayan döviz kurlarının en çok etkilediği sektörlerden biri de yayıncılık sektörü oldu. Büyük ölçüde dışa bağımlı olan ve neredeyse tüm üretim girdileri döviz üzerinden olan sektörde üretim durma noktasına geldi.

Ticari faaliyetin yavaşlamasında kağıt maliyetlerindeki büyük artış ve matbaa, kağıt tedarikçileri gibi işletmelerin peşin çalışmaya başlaması etkili oldu.

TAMAMEN DIŞA BAĞIMLI

Türkiye’de 1936’dan 2005’e kadar aralıksız kâğıt üretiminin yapıldığı SEKA Kâğıt Fabrikası’nın özelleştirilmesinden sonra, yalnızca birinci hamur kitap kağıdı üretilebiliyor. Bu da pazarın ancak yüzde 3’üne denk geliyor. Türkiye, kâğıt ham maddesinin ara mamulü olan selülozda ise yüzde 100 dışa bağımlı halde. Kağıdın yanında, matba, mürekkep, nakliye gibi kalemler de dövizdeki artışlardan doğrudan etkileniyor.

Kırmızı Kedi Yayınevi sahibi Haluk Hepkon, yayıncılık sektöründeki tüm girdilerin dışa bağımlı olduğunu ve fiyat artışlarının kurdaki yükseliş nedeniyle inanılmaz bir boyuta ulaştığını aktardı. Türkiye Yayıncılar Birliği Başkanı Kenan Kocatürk ise sektörün peşin çalışmaya başladığını ve bazı işletmelerin ödemeleri dövizle istediğini belirterek, “Bu üretim koşulları içerisinde kitap üretmek çok zor” diye konuştu.

Konu ile ilgili sozcu.com.tr’ye bilgi veren Kocatürk, “Bizim sektörümüz vadeli çalışan bir sektör. Matbaadan dağıtıma kadar herkes vade ile çalışıyor. Şuan herkes peşin ödeme istiyor. Hatta onlar da ödemelerin bir kısmını dövizle istiyor. Sektör bu belirsizliğin ne kadar süreceğini bilmediği için var olan üretim programlarını durdurmak zorunda kaldı” dedi.

YÜZDE 150 MALİYET ARTIŞI VAR

Sektördeki maliyet artışları hakkında bilgi veren Kocatürk, “Sene başından bu yana kitap kağıdında yüzde 35, kuşe kağıda yüzde 80, birinci hamurda yüzde 60 artış var. Bunların üzerine kur artışını eklersek maliyetlerde neredeyse yüzde 150’lere varan artış var. Yurtdışı telifleri de çok farklı bir noktaya gitti. Bu üretim koşulları içerisinde kitap üretmek çok zor” dedi.

Fiyat güncellemelerinin de durduğunu aktaran Kocatürk, şöyle konuştu:

“İnsanlar yüzde kaç zam yapacağını bilemiyor. Fiyat gözden geçirmeleri de tamamen durdu. Okurla bağımız güçlü olmasa ürün satmayı durdurma noktasına gideceğiz. Kitapların ne kadar zamlanacağı meselesi henüz belli değil. Çünkü bu kurun nerede duracağı da belirsiz. Bir istikrar olana kadar tüm bunlar da duracak.”

‘İNANILMAZ RAKAMLAR’

Kırmızı Kedi yayınlarının sahibi Haluk Hepkon da, kapak kağıdı fiyatlarının sene başından bu yana iki kat arttığını aktardı. Hepkon, Türkiye’ye gelen kağıt miktarında pandemi nedeniyle bir azalma olduğunu ve kağıt üreticilerinin ambalaj kağıdı üretimine yoğunlaştığını belirtti. Bu nedenle fiyatın arttığını belirten Hepkon, bu fiyat artışının üstüne dövizdeki artış da eklenince yayıncılar için inanılmaz rakamlar ortaya çıktığını sözlerine ekledi.


Hepkon, “Bunun okura yansımaması mümkün değil. Bir süre sonra fiyatlar iki-üç katına çıkacak. Sonra okur kitap alamadığı için yayıncı ve kitapçılar da kitap satamayacak. Herkes açısından bir felaket bekleniyor” dedi.

TÜM GİRDİLER DÖVİZ ÜZERİNDEN

Dünkü kur krizinden sonra sonra bazı firmaların bazı satışları durdurduğunu aktaran Hepkon, “Herkes bu krizin bir şekilde aşılmasını umuyordu ama olmadı. Yayıncılıkta insan emeği dışındaki bütün giderler döviz üzerinden. Matbaa, matbaa mürekkebi, taşımada kullanılan benzin… Hepsi katlanıyor” diye konuştu.

Türkiye’de kağıt üretimi olmamasının büyük bir utanç olduğunu belirten Hepkon, “SEKA özelleştirildiğinden bu yana kağıtta dışa bağımlıyız. Öncelikle yapılması gereken Türkiye’de bir kağıt fabrikasının kurulması. Türkiye’deki kültür piyasasını, basını destekleyecek kağıdı Türkiye’nin kendi üretip dışa bağımlılıktan kurtulması gerek. Kültür piyasası dışa bağımlı olursa sonu felaket olur” dedi.

BASIMA ARA VERDİLER

Sektörde faaliyet yürüten bazı yayınevleri ise bir süreliğine kitap basmaya ara verdiğini açıkladı. Ağırlıklı olarak sosyal bilimlerle ilgili kitaplar basan Heretik Yayıncılık, sosyal medya hesabından basım faaliyetine ara verdiğini duyurdu.


Yayınevinden yapılan açıklamada, “Kur artışı, kâğıt maliyetlerindeki olağanüstü artış, üretim sürecindeki bütün aşamaların peşin olarak işlemeye başlaması, kapak kâğıdının olmaması nedenleriyle ‘Okuryazarlığın Kullanımları’ kitabımızı ve baskısı biten kitaplarımızı yayımlayamayacağız. Okurlarımızdan özür dileriz” ifadeleri kullanıldı.

Agora Kitaplığı’nın editörü Osman Akınhay ise sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Basımı elzem kitaplar dışında üretimi durdurmaktan başka çare yok halihazırda. Sanırım birçok yayınevinde durum aynıdır” dedi.

Yorumlar (0)
Günün Anketi Tümü
SEDAŞ'tan memnun musunuz!
SEDAŞ'tan memnun musunuz!
13°
açık
Namaz Vakti 30 Kasım 2021
İmsak 06:25
Güneş 07:55
Öğle 12:52
İkindi 15:17
Akşam 17:39
Yatsı 19:04
Puan Durumu
Takımlar O P
Takımlar O P
1. Trabzonspor 14 36
2. Konyaspor 14 26
3. Hatayspor 14 26
4. Fenerbahçe 14 24
5. Alanyaspor 14 24
6. Başakşehir 14 22
7. Karagümrük 14 22
8. Galatasaray 14 22
9. Adana Demirspor 14 20
10. Beşiktaş 14 20
11. Antalyaspor 14 18
12. Gaziantep FK 14 18
13. Altay 14 17
14. Sivasspor 14 16
15. Giresunspor 14 16
16. Kayserispor 14 16
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 14 11
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 14 10
Takımlar O P
1. Ümraniye 13 27
2. Ankaragücü 14 27
3. Eyüpspor 14 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. İstanbulspor 13 20
7. Tuzlaspor 12 20
8. Kocaelispor 13 20
9. Samsunspor 13 19
10. Adanaspor 14 18
11. Menemenspor 13 17
12. Gençlerbirliği 13 17
13. Boluspor 13 16
14. Denizlispor 13 15
15. Bursaspor 13 14
16. Manisa FK 14 14
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 14 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 13 30
2. Man City 13 29
3. Liverpool 13 28
4. West Ham 13 23
5. Arsenal 13 23
6. Wolverhampton 13 20
7. Tottenham 12 19
8. M. United 13 18
9. Brighton 13 18
10. Leicester City 13 18
11. Crystal Palace 13 16
12. Brentford 13 16
13. Aston Villa 13 16
14. Everton 13 15
15. Southampton 13 14
16. Watford 13 13
17. Leeds United 13 12
18. Burnley 12 9
19. Norwich City 13 9
20. Newcastle 13 6
Takımlar O P
1. Real Madrid 14 33
2. Atletico Madrid 14 29
3. Real Sociedad 15 29
4. Sevilla 14 28
5. Real Betis 15 27
6. Rayo Vallecano 15 24
7. Barcelona 14 23
8. Athletic Bilbao 14 20
9. Espanyol 15 20
10. Osasuna 15 20
11. Valencia 15 19
12. Villarreal 14 16
13. Celta de Vigo 15 16
14. Mallorca 15 16
15. Deportivo Alaves 14 14
16. Granada 14 12
17. Elche 15 12
18. Cádiz 15 12
19. Getafe 15 10
20. Levante 15 7