Bu hafta iş sağlığı ve güvenliğinin uygulanabilmesi açısından önemli bir husus olan iş sağlığı ve güvenliği kurullarından bahsedeceğiz.
İş sağlığı ve güvenliği kurulları hakkındaki yönetmeliğine istinaden işyerlerinde kurulların oluşturulması ile ilgili işverenlere yükümlülükler verilmektedir. Elli ve daha fazla çalışanın bulunduğu ve altı aydan fazla süren sürekli işlerin yapıldığı işyerlerinde işveren, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çalışmalarda bulunmak üzere kurul oluşturmak zorundadır. Yine altı aydan fazla süren asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunduğu durumlarda ise şu hususlara göre kurullar oluşturulmalıdır. Asıl işveren alt işverenin çalışan sayıları ayrı ayrı elli ve daha fazla ise asıl işveren ve alt işveren ayrı ayrı kurul kurmak durumundadır. Bir işyerinde sadece asıl işverenin çalışan sayısı elli ve daha fazla ise bu durumda kurul asıl işverence kurulur. Alt işverenin her ne kadar kurul oluşturma yükümlülüğü olmasa da, kurul tarafından alınan kararların uygulanması ile ilgili olarak koordinasyonu sağlamak üzere vekâleten yetkili bir temsilci atamalıdır. Bunun tam tersi durumunda yani alt işverenin çalışan sayısı elli ve daha fazla, asıl işverenin çalışan sayısı ellinin altında ise işyerinde kurul alt işverence oluşturulmalıdır. Bu kez de asıl işveren alt işverenin oluşturduğu kurula işbirliği ve koordinasyonu sağlamak üzere vekâleten yetkili bir temsilci atamakla yükümlüdür. Peki ya hem asıl işveren hem de alt işverenin çalışan sayıları ayrı ayrı ellinin altında ve toplam çalışan sayısı elliden fazla ise ilgili yönetmeliğimiz bize, koordinasyonu asıl işverenin sağlaması kaydıyla asıl işveren ve alt işverenin birlikte kurul oluşturmak zorunda olduğunu ifade ediyor.
Bu bilgiler ışığında oluşturulacak kurullara kimlerin katılması gerektiği yine iş sağlığı ve güvenliği kurulları hakkındaki yönetmelikte belirtirmiştir. Kurulda; işveren ya da işveren vekili, iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi, insan kaynakları, personel, sosyal işler veya idari ve mali işleri yürütmekle görevli bir kişi, bulunması halinde sivil savunma uzmanı ile formen, ustabaşı veya usta ve çalışan temsilcisi olmalıdır.
Kurullar ayda en az bir kere toplanır. Ancak kurul, işyerinin tehlike sınıfını dikkate alarak, tehlikeli işyerlerinde bu sürenin iki ay, az tehlikeli işyerlerinde ise üç ay olarak belirlenmesine karar vererek her ay toplanmayacağı konusunda karar alabilir.
Toplantının gündemi, yeri, günü ve saati toplantıdan en az kırk sekiz saat önce kurul üyelerine bildirilir. Gündem, sorunların ve varsa iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin projelerin önem sırasına göre belirlenir. Kurul üyeleri gündemde değişiklik isteyebilirler. Bu istek kurulca uygun görüldüğünde gündem buna göre değiştirilir.
Bir kurul üye tam sayısının salt çoğunluğunun sağlanması koşulu ile işveren veya işveren vekili başkanlığında toplanır ve katılanların salt çoğunluğu ile karar alır. Oy birliğinin sağlanmasına ihtiyaç yoktur. Kurul toplantısında alınan kararlara istinaden tutanak tutulur ve tutanak toplantıya katılan başkan ve üyeler tarafından imzalanır.
İşveren veya vekili iseniz elliden fazla çalışanınız varsa ve altı aydan fazla süren işe de sahipseniz, işyerinizde iş sağlığı ve güvenliği kurulu oluşturup, düzenli şekilde kurul toplantıları düzenleyerek kararlar alıp, bu kararları hayata geçirmekle yükümlü olduğunuzu unutmayın.
Ufuk DURSUNOĞLU
İş Güvenliği Uzmanı –İlk Yardım eğitmeni