TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Sakarya Şube Yönetim Kurulu Başkanı Semih Uçar ve Yönetim Kurulu, 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi'nin 27'nci yıl dönümü dolayısıyla basın açıklaması yaptı.
“Deprem Riski Biliniyor, Ancak Yapı Stoku Hâlâ Belirsiz” başlıklı açıklamada, aradan geçen 27 yıla rağmen Türkiye'nin deprem riskine karşı hazırlıklarını tamamlayamadığı vurgulandı.
Uçar, Türkiye'de milyonlarca yapının deprem açısından risk taşıdığının bilindiğini ancak hangi yapıların riskli olduğunun ülke genelinde bütüncül bir şekilde ortaya konulamadığını belirtti.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı verilerine göre Türkiye'de yaklaşık 36 milyon bağımsız bölüm bulunduğunu, bunların yaklaşık 6 milyonunun risk altında olduğunu hatırlatan Uçar, riskin büyüklüğünü tahmin etmek ile riskin nerede olduğunu bilmenin aynı anlama gelmediğini söyledi.
“YAPI ENVANTERİ DERHAL OLUŞTURULMALI”
Kentsel Dönüşüm Başkanlığı verilerine göre 2012-2025 yılları arasında yaklaşık 1 milyon bağımsız bölümün yıkıldığını belirten Uçar, mevcut riskli yapı stokunun büyüklüğü dikkate alındığında dönüşüm çalışmalarının hızlandırılması gerektiğini ifade etti.
Türkiye'nin bütün yapı stokunu kapsayan bilimsel, güncel, şeffaf ve kamuya açık bir yapı envanterine ihtiyaç duyulduğunu vurgulayan Uçar, Ulusal Yapı Stoku Bilgi Sistemi kurulması çağrısında bulundu.
Uçar, yapı güvenliğinin yalnızca binaların yapım yılına veya yaşına göre değerlendirilmemesi gerektiğine de dikkat çekti. Kolon ve kirişlere yapılan müdahaleler, kaçak katlar ve binaların kullanım amacının değiştirilmesi gibi sonradan gerçekleştirilen uygulamaların da yapı güvenliğini doğrudan etkilediğini belirtti.
YENİ BİNALARIN DENETİMİ DE ÖNEMLİ
Açıklamada, yalnızca mevcut yapı stokunun dönüştürülmesinin deprem güvenliği açısından yeterli olmadığı, yeni yapıların da güvenli ve nitelikli şekilde üretilmesi gerektiği vurgulandı.
Uçar, güvenli yapı üretiminin temel unsurları arasında doğru zemin araştırması, nitelikli proje ve malzeme kullanımı, etkin şantiye şefliği ve bağımsız yapı denetiminin bulunduğunu ifade etti.
İMO'DAN DÖNÜŞÜM VE DENETİM ÇAĞRISI
İnşaat Mühendisleri Odası olarak taleplerini de sıralayan Uçar; riskli yapıların önceliklendirilerek dönüştürülmesini, dar gelirli vatandaşlara kamu desteği sağlanmasını ve kentsel dönüşüm uygulamalarının rant odaklı olmaktan çıkarılmasını istedi.
Uçar ayrıca yapıların yalnızca inşa aşamasında değil, kullanım süreci boyunca da periyodik olarak denetlenmesi gerektiğini belirtti.
“DAHA FAZLA BEKLEMEK İSTEMİYORUZ”
17 Ağustos 1999 Marmara Depremi'nde hayatını kaybedenleri anmanın en anlamlı yolunun aynı acıların yeniden yaşanmaması için vakit kaybetmeden harekete geçmek olduğunu vurgulayan Uçar, deprem hazırlıkları konusunda daha fazla beklemek istemediklerini ifade etti.
Uçar, Türkiye'nin deprem gerçeğiyle karşı karşıya olduğunu belirterek, yapı güvenliğinin sağlanması ve riskli yapı stokunun ortaya çıkarılması için somut adımların gecikmeden atılması gerektiğini kaydetti.