banner198

banner197

Hubble ufak bir kara delik kümesini ortaya çıkardı

Hubble, NGC 6397 adı verilen ufak bir kara delik kümesini orataya çıkardı. 7.800 ışık yılı uzakta yer alan kümenin, Dünya’ya en yakın küresel kümelerden biri olduğu ifade edildi.

YAŞAM 13.02.2021, 20:16 13.02.2021, 20:15
7
Hubble ufak bir kara delik kümesini ortaya çıkardı

Yıldızların birbirine yakın şekilde belli bir alana toplandığı küre biçimindeki kümeler, son derece yoğun yıldız sistemleri ve genelde çok eskiler. Yeni çalışmanın odak noktası olan NGC 6397 küresel kümesi, neredeyse evrenin kendisi kadar eski. 7.800 ışık yılı uzakta yer alan kümenin, Dünya’ya en yakın küresel kümelerden biri olduğu ifade edildi. Küme, çekirdeği çok yoğun olduğundan, 'çekirdek çöküşlü küme' olarak da biliniyor.

Popular Science Türkiye'nin aktardığına göre, Fransa'daki Paris Astrofizik Enstitüsü’nde çalışan Eduardo Vitral ve Gary A. Mamon, NGC 6397’nin çekirdeği üzerinde çalışmaya koyulduklarında "orta derece kütleli" bir kara deliğe (IMBH) yönelik bulgulara ulaşmayı beklediler. Bunlar, büyük galaksilerin merkezinde yer alan süperkütleli kara deliklerden daha küçük fakat dev yıldızların çöküşüyle oluşan yıldız kütleli kara deliklerden daha büyük. Kara delik evriminde uzun süredir aranan “kayıp halka” olan IMBH’lerin var olup olmadığı çok tartışıldıysa da, birkaç tane aday bulunmuştu.

Vitral ve Mamon, IMBH’yi aramak için bu kümedeki yıldızların konum ve süratlerini analiz etti. Bunu yaparken de, Hubble’ın birkaç yıl boyunca kümeden elde ettiği görüntüler kullanılarak yıldızların hareketlerine yönelik yapılan önceki tahminleri kullandılar. Bu tahminlere ek olarak, yıldızların konumlarını, uzaklıklarını ve hareketlerini hassas şekilde ölçen Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) Gaia uzay gözlemevinin sağladığı hareket bilgileri kullanıldı. Kümeye olan uzaklığın bilinmesi, bu yıldızların hareketinin sürate tercüme edilmesini sağlıyor.

Mamaon, “Bizim yaptığımız analiz, yıldız yörüngelerinin küresel küme boyunca sistemik şekilde dairesel veya çok uzun olmaktan ziyade, rastgeleye olmaya yakın özellikler sergilediğini gösteriyor” diye açıkladı.

Vitral ise, “Kümenin bu yoğun merkezi bölgelerinde, görünmez kütleye dair çok güçlü kanıtlar bulduk. Fakat bu fazladan kütlenin nokta benzeri değil de, kümenin boyutunun bir kısmını kapladığını keşfedince şaşırdık” dedi.

Bu görünmez bileşen yalnızca, nükleer yakıtları tükendiği zaman iç bölgeleri kendi kütleçekimleri altında çöken dev yıldızların kalıntılarından (beyaz cüceler, nötron yıldızları ve kara delikler) oluşabilir.

Bu yıldızlar, yakında bulunan ve daha hafif olan yıldızlarla gerçekleşen kütleçekimsel etkileşimlerin ardından, kümenin merkezine doğru ilerleyen bir şekilde çöküyor ve bu durum, ufak çaplı görünmez kütle yoğunluğuna yol açıyor.

Yıldız evrimi kuramını kullanan bilim insanları, bu görünmeyen yoğunluğun büyük çoğunluğunun, gözlemlenemeyecek kadar sönük olan beyaz cüce ya da nötron yıldızlarından ziyade yıldız kütleli kara deliklerden oluştuğuna karar verdi.

Yorumlar (0)
Günün Anketi Tümü
SEDAŞ'tan memnun musunuz!
SEDAŞ'tan memnun musunuz!
23°
az bulutlu
Namaz Vakti 13 Haziran 2021
İmsak 03:21
Güneş 05:19
Öğle 13:03
İkindi 17:03
Akşam 20:37
Yatsı 22:27
Puan Durumu
Takımlar O P
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30