Adapazarı’na 1916 yılında içme suyu sağlayan Çark’ı armağan eden Hacı İlia Usta’nın yazar torunu Adapazarı kökenli Yunan yazar İvi İlyadis, kaleme aldığı son yazısında Adapazarı ile Sakarya isimleri arasındaki ilişkiyi değerlendirdi.
Atina’da yaşayan İlyadis, “Uzaktaki Yakın Adapazarı” başlıklı yazısında ailesinin köklerine, çocukluk anılarına ve Adapazarı ile kurduğu duygusal bağa yer verdi. İlyadis, yazısında kentin adının değişmesine ilişkin düşüncelerini de paylaştı.
İlyadis'in yazısı şu şekilde:
"Köklerimle ilgili bildiklerimi bir kitapta yazıp, paylaşmaya karar verdiğimde, çocukluk, gençlik dönemimi doğduğum, çok sevdiğim İstanbul'da yaşamama rağmen, başlığını hiç düşünmeden "Uzaktaki Yakın Adapazarı" koydum.
Adapazarlılığı ile övünen bir babanın kızı olarak büyüdüm. Adapazarı geçmişte büyük bir değişikliğe maruz kaldı. 1954 yılında, coğrafi yeri nedeniyle Kocaeli ilinden ayrılıp, bölgeyi aşan Sakarya nehri nedeniyle Sakarya ili ismine dönüştü. 1916 doğumlu babam o yıl 34 yaşındaydı. Onun için bir şey değişmedi. Adapazarı, Adapazarlılığı ile kaldı. Yaşadığı sürece köklerine karşı duyduğu sevgiyi bana aşılamayı da ihmal etmedi.
Çocukluğumu, gençliğimi İstanbul' da, Ayaspaşa’daki dedem İlia Usta'dan bize kalan evde yaşadım. Dedemin büyük portre fotoğrafı kendimi bildim bileli evin kütüphane odasında duvarda asılıydı. Onu her gördüğümde aklıma ilk gelen Adapazarı ve Çark'tı.
Evde hiçbir zaman Adapazarı'na Sakarya denmedi. Çok geç Sakarya olduğunu öğrendim. Daha ileriye de giderek, okul yıllarımda Adapazarı’ndan Sakarya olarak bahsedildiğini hatırlamam. Adapazarı’ndaki şeker fabrikasından, patatesinden bahsedildiğini az çok hatırlarım. Sakarya şeker fabrikası veya patatesi değil…
Geçmiş tarihi, kültürü ile tanınmış bir şehrin isim değiştirmiş olması bugün yetmiş yıl sonra doğru bir karar olup olmadığı beni düşündürüyor nedense… Aradan geçen onca yıla rağmen, Adapazarı kendini her haliyle özlettiriyor! Ona halâ özlemle Adapazarı denilmeye devam ediliyor!
Kökleri Adapazarlı olup, İstanbul' da doğup büyümüş, bugün yurt dışında yaşayan biri olsam da yaşadıkça kendimi Adapazarlı hissetmekten vazgeçmem mümkün değil!
Adapazarı'na İvi İlyadis'ten sevgiler."
